Datingfraude en vriendschapsfraude
Wanneer een online contact vertrouwen opbouwt om later geld te vragen.
Als een prettig contact om geld gaat vragen
U leert iemand kennen via een datingsite, een spel of sociale media. Het contact voelt prettig. U praat over gewone dingen en krijgt vaak lieve berichten. Dat kan weken of maanden doorgaan. Dan vertelt de ander dat er dringend geld nodig is voor een reis, een operatie of een ander onverwacht probleem.
Op die manier kan datingfraude beginnen: een oplichter bouwt een persoonlijke band op om later geld of gegevens te krijgen. Bij vriendschapsfraude gebeurt hetzelfde zonder romantische gevoelens. Omdat er vertrouwen is ontstaan, kan het moeilijk zijn om een verzoek te weigeren.
Niet ieder online contact is verdacht. Maar een plotseling geldverzoek verdient onafhankelijke controle, ook na maanden prettig contact. Betaal niet meteen en bespreek de situatie met iemand die u vertrouwt.
Waarom zijn deze verhalen zo overtuigend?
Een oplichter kan geduldig zijn, dagelijkse berichten sturen en veel belangstelling tonen. Soms gebruikt die persoon gestolen foto's en een verzonnen achtergrond. Het contact kan oprecht voelen, juist omdat het langere tijd goed gaat.
Het verhaal kan gaan over een ziekenhuisrekening, reisprobleem of een tijdelijk geblokkeerde bankrekening. Soms zegt de ander in het buitenland te zitten. De details kunnen overtuigend zijn, maar blijven zonder onafhankelijke controle onbewezen.
Dat iemand vriendelijk is, is op zichzelf geen waarschuwing. Het wordt riskant wanneer de ander plotseling geld vraagt, u geheimhouding oplegt of een ontmoeting telkens uitstelt terwijl u steeds meer moet betalen.
Vijf signalen om op te letten
De persoon vraagt geld. Bijvoorbeeld voor een vliegticket, ziekenhuisrekening of pakket dat bij de douane vaststaat.
Let op een combinatie van signalen: veel emotionele aandacht, steeds niet kunnen afspreken, een plotseling geldprobleem, druk om te betalen of verzoeken om het geheim te houden. Eén signaal is geen bewijs, maar meerdere samen verdienen aandacht.
Een online kennis vraagt om hulp
Een online kennis met wie u al langer contact hebt, vertelt over een onverwacht probleem.
De persoon wil het contact geheimhouden. U zou niets aan familie of vrienden mogen vertellen.
Een ontmoeting lukt steeds niet. Er is telkens een nieuwe reden waarom bellen, videobellen of elkaar zien niet mogelijk is.
De ander wil samen beleggen. Een online contact stelt voor een rekening op een onbekend investeringsplatform te openen.
De ander vraagt om gevoelige foto's of documenten. Zulke gegevens kunnen later voor bedreiging of afpersing worden gebruikt.
Wat kunt u doen bij twijfel?
Maak geen geld over en stuur geen identiteitsdocumenten naar iemand die u alleen online kent. Bespreek het contact met iemand die u vertrouwt. Een buitenstaander kan soms gemakkelijker tegenstrijdigheden in het verhaal ontdekken.
Bespreek het verzoek met iemand die u vertrouwt, ook wanneer de online kennis vraagt om geheimhouding. Een betrouwbare relatie kan een besluit om geen geld over te maken respecteren.
Controleer foto's en verhalen waar dat mogelijk is, maar ga er niet van uit dat een geslaagde videocall altijd voldoende bewijs is. Moderne techniek kan ook beeld en geluid nabootsen. Geeft de ander u druk of wordt u bedreigd? Bewaar de berichten en zoek hulp.
Wat als u al geld hebt betaald?
Neem snel contact op met uw bank. Bewaar het gesprek, de betaalgegevens en de profielinformatie. Meld de situatie bij de datingsite of berichtenapp en vraag bij de politie naar aangifte.
Hebt u al geld overgemaakt, neem dan contact op met uw bank. Bewaar chats en betaalgegevens. Wees voorzichtig met personen die later beloven uw geld tegen betaling terug te halen.
Pas ook op voor een nieuw bedrijf dat belooft uw geld tegen betaling terug te halen. Dat kan een tweede poging tot oplichting zijn. In de training over beleggingsfraude wordt dit verder uitgelegd.
U hebt dit onderwerp afgerond
De vragen stonden steeds bij de bijbehorende uitleg. Wilt u nog iets oefenen? Dan kunt u hierboven een antwoord veranderen en opnieuw controleren. Als u alle onderwerpen hebt behandeld, kunt u de gezamenlijke eindtest maken.
Naar de eindtestBetrouwbare bronnen en verder lezen
De uitleg is voor deze testversie opgesteld aan de hand van onderstaande bronnen. Controleer bij een actuele dreiging altijd de meest recente aanwijzingen van de betreffende instantie.