Een bericht van de bank controleren
Een logo, naam of herkenbaar telefoonnummer bewijst niet dat een bericht echt is. Criminelen kunnen die gegevens nabootsen. Veel voorkomende verhalen gaan over een geblokkeerde rekening, een pas die vervalt of een betaling die dringend moet worden tegengehouden.
Bij twijfel kan het bericht blijven staan zonder op een link te drukken. De rekeninghouder opent zelf de bankapp of gebruikt het bekende webadres. Een vraag aan de bank gaat via het telefoonnummer in die app, op de betaalpas of op de officiële website. Een nummer uit het verdachte bericht is daarvoor niet geschikt.
Een telefoontje over een onveilige rekening
Een zogenaamde bankmedewerker kan vragen geld naar een veilige rekening over te maken of software te installeren waarmee iemand op afstand meekijkt. Ook het ophalen van een pas aan huis is een bekende vorm van oplichting.
De veilige vervolgstap is het gesprek beëindigen en de bank zelf bellen via een gecontroleerd nummer. Er hoeft niets te worden overgemaakt terwijl een onbekende aan de lijn blijft. Tijd nemen om te controleren is juist verstandig, ook als de beller zegt dat iedere seconde telt.
Codes, pas en telefoon beschermen
Een pincode, bankwachtwoord of bevestigingscode hoort niet bij een onbekende terecht te komen. Een code kan een betaling of nieuwe toegang tot een rekening goedkeuren. Een medewerker die daarbij “alleen even helpt” kan dus juist toegang proberen te krijgen.
Een telefoon of computer met banktoegang heeft actuele beveiligingsupdates en een schermvergrendeling nodig. De bankapp hoort uit de officiële appwinkel te komen. Bij hulp door een bekende blijft het invoeren van persoonlijke bankcodes iets voor de rekeninghouder zelf. Structurele hulp kan zo nodig via een officiële bankmachtiging worden geregeld.
Een betaalverzoek van familie of een bekende
Een bericht met “dit is mijn nieuwe nummer” kan echt zijn, maar ook afkomstig van een oplichter. Hetzelfde geldt voor een dringend verzoek om een rekening voor te schieten. Een foto en een naam in WhatsApp zijn geen bewijs van identiteit.
Bellen via het al bekende nummer of rechtstreeks contact leggen geeft meer zekerheid. In een betaalverzoek zijn het bedrag en de ontvanger belangrijk. Een betaalverzoek dat technisch via een bekende betaaldienst loopt, zegt nog niets over de betrouwbaarheid van degene die erom vraagt.
Wat te doen als er al iets is gedeeld of betaald?
Direct contact met de eigen bank is de eerste stap. De bank kan aangeven of een pas, rekeningtoegang of betaling moet worden geblokkeerd. Ook wanneer er nog geen geld verdwenen lijkt, kan snel melden nodig zijn na het delen van codes of toegang.
Berichten, telefoonnummers, rekeningnummers en betaalbewijzen bewaren helpt bij de melding en een eventuele aangifte. De politie en Fraudehelpdesk geven informatie over vervolgstappen. Terugbetaling is niet gegarandeerd; de bank beoordeelt de omstandigheden. Een nieuwe betaalopdracht om het geld “terug te halen” kan opnieuw fraude zijn.
Rustig controleren vóór een betaling
Een korte controle bestaat uit drie vragen: was deze betaling verwacht, klopt de ontvanger en is het contact onafhankelijk gecontroleerd? Bij onverwachte druk kan de betaling wachten.
Ook na een betaling blijft het nuttig regelmatig de rekening te bekijken. Een onbekende afschrijving is reden om de bank te benaderen. De officiële bankkanalen zijn de plek voor persoonlijke hulp; Senioren-Portaal vraagt geen bankcodes en kan geen betalingen terugdraaien.
Meer informatie
Via onderstaande link staat meer uitleg bij de betrokken organisatie. De bronnen verderop geven aanvullende informatie en actuele voorwaarden.
Lees de uitleg van Veilig Bankieren ↗ (opent in een nieuw tabblad)Bronnen en actuele voorwaarden
Deze uitleg is door Senioren-Portaal samengesteld op basis van onderstaande bronnen. De genoemde instanties hebben deze pagina niet beoordeeld. Bij aanvragen en diensten gelden de actuele voorwaarden van de betrokken instantie of aanbieder.
Veilig Bankieren: veiligheidsregels ↗Veilig Bankieren: vragen en melden van fraude ↗Veilig Bankieren: phishing via sms en WhatsApp ↗